De winter heeft zich dit jaar nog niet laten gelden. De drukpatronen vallen momenteel niet juist om het transport van polaire lucht op gang te brengen. De laatste dagen zijn er wel indicaties voor een sterke verzwakking van de Polar Vortex. Mogelijk krijgt de winter hulp uit die hoek … In deze blog bekijkt blogger Harry Spoelstra voor ons de stratosferische weerkaarten.

Deelnemen aan discussie? Ben je geïnteresseerd om deel te nemen als weeramateur of liefhebber van winterweer aan het weerforum? Onderaan dit artikel krijg je bliksemsnel & gratis toegang tot alle reacties. Je kan ook je eigen weerfoto’s opladen.

De Polar Vortex krijgt komende dagen/week duidelijk klappen. (Freie Universität Berlin)

Sterke Polar Vortex

De winter verloopt voorlopig met een veelal sterke stratosferische polaire vortex (SPV), met als gevolg wel enkele mooie fenomenen in de stratosfeer (parelmoerwolken). We kregen afgelopen maanden zelfs een recordkoude stratosfeer. Mogelijk heeft dit iets te maken met het zonneminimum, maar dat moet onderzoek nog aantonen.

Tot nu toe krijgen we in januari een zeer sterke Polar Vortex. (University of Albany)

De laatste week is hier verandering in gekomen. De SPV is wat opgewarmd en is ook minder sterk geworden, deels een heel normale evolutie voor de tijd van het jaar en dus eerder een terugvallen naar normale waarden. Echter, er zijn vanuit de troposfeer signalen gekomen dat de stratosfeer zou kunnen beïnvloed worden door sterke planetaire Rossby waves, o.a. deels uit een MJO transitie van fase 5->7  en een sterke negatieve flux in de AAM.

Krijgt de Polar Vortex klappen?

De eerste signalen dat deze troposferische invloeden in de stratosfeer tot een mogelijke aanval zouden kunnen leiden, kwamen tevoorschijn in het lange termijn model CFSv2. Hier kwamen zelfs suggesties voor een Major SSW. Via 9->7->6->9->14 ensemble-leden kwam dit meer en meer in het voordeel te staan voor een Major SSW, maar eerder voor de 2de helft van februari.

Sinds afgelopen week kwam ook het weermodel ECMWF plots met kansen op een Major SSW (360u), maar nu voor +/-2de week van februari. Dit wordt nu bevestigd door meer en meer leden die een gelijkaardig patroon berekenen.

Zit er een split van de Polar Vortex aan te komen in februari? (Wetterzentrale)

Dergelijke aanval op de SPV zou vertaald kunnen worden in een plotse ommezwaai van de wind op 10hPa, de hoogte van de SPV. Dit zijn vooruitzichten die de winterliefhebbers willen zien, maar het moet zeker nog bevestigd worden. Laten we dus even afwachten of dit allemaal komende dagen bevestigd wordt of dat het toch nog afloopt met een sisser.

Indien het wel staat te gebeuren, dan is het uitkijken naar het exacte moment voor de SPV split en de configuratie. Wat de troposferische respons hierop gaat zijn, is natuurlijk koffiedik kijken. Dit zal vooral afhangen van de configuratie van de split. Waar zal alles komen te liggen? Wat met de downwelling? Komt er een koppeling? Normaal gebeurt dit over een periode van 2-6 weken, maar het kan ook direct zijn of helemaal niet!