Het orkaanseizoen staat voor de deur!

Nu het op het noordelijk halfrond bijna zomer is, beginnen de grote oceanen sterk op te warmen onder invloed van de hoogstaande zon. Door deze hogere zeewatertemperaturen is er terug meer energie beschikbaar en dit is de ideale voedingsbodem voor één van ’s werelds gevaarlijkste, doch fascinerende weerfenomenen: orkanen. Op verschillende plekken is het orkaanseizoen op dit moment aan het starten.

  • Volg de weerupdates op de voet via Facebook en Twitter
  • Volgen jullie al de weerberichten op Youtube?
  • Meedoen met het monitoren van het weer? Stuur dan zeker een mailtje naar weerdata@noodweer.be

Deelnemen aan discussie?Ben je geïnteresseerd om deel te nemen als liefhebber van het weer en klimaat aan het weerforum? Onderaan dit artikel krijg je bliksemsnel & gratis toegang tot alle reacties. Je kan ook je eigen weerfoto’s opladen.

Deel jouw eigen passie? Ben je geïnteresseerd om als vrijwilliger weergerelateerde artikels te schrijven? Contacteer ons dan via jobs@noodweer.be

Hurricanes, tyfoons en cyclonen

Orkanen komen in veel gebieden tussen grofweg 30 graden noorder- en zuiderbreedte voor. Hun invloedssfeer kan echter veel verder reiken. Afhankelijk van waar ze gevormd worden, krijgen ze een andere benaming. Boven de noordwestelijke Pacifische Oceaan spreekt men van tyfoons, op de Atlantische Oceaan en de noordoostelijke Pacifische Oceaan worden ze hurricanes genoemd. Vormt zo’n systeem zich boven de Indische Oceaan of de zuidelijke Pacifische Oceaan, dan heet het een (tropische) cycloon.

  • Wat zijn de meest dodelijkste orkanen van 1851 tot 2006? In dit boek ontdek je er alles over.

Orkaanseizoen van start

Het “hurricane season” voor de oostkust van de Verenigde Staten en de Caraïben begint officieel op 1 juni en duurt tot en met 30 november. Voor de westkust van de VS en Mexico (NO-Pacifische Oceaan) geldt 15 mei als startdatum. Het einde valt eveneens op de laatste dag van november.

Echter, op dit moment is er iets bijzonders aan de hand: boven het zeegebied tussen Cuba en Florida bevindt zich op dit moment een gebied met onweersbuien. Naar verwachting trekt dit gebied de komende dagen naar het noordoosten en heeft het de potentie om uit te groeien tot een subtropische storm. Het is daarbij in eerste instantie nog niet zo gevaarlijk.

De verwachte trekroute van het buiengebied (NOAA)

De kans dat het systeem zich in de komende vijf dagen ontwikkelt tot een (sub)tropische storm is maar liefst 70%. De intensivering van het lagedrukgebied kan mede plaatsvinden met behulp van het warme zeewater in die omgeving. Dat is op dit moment 2 graden warmer dan normaal in deze periode van het jaar.

  • Wist je dat een stormglas een graadmeter kan zijn voor diverse weertypes. Bij slecht weer zie de kristallen in de glazen stulp veranderen (aff.)

Mocht de storm zich daadwerkelijk vormen, dan moeten mensen in het het zuidoosten van Florida en de Bahama’s zich opmaken voor hevige regenval en veel wind. Daarnaast zou de eerste tropische storm een zeer vroege zijn voor het Atlantische orkaanseizoen. Dat begint immers officieel pas over tweeënhalve week. Sinds 1851 zijn er slechts 27 (sub)tropische stormen vóór juni geregistreerd.

Overigens past deze vroege stormdreiging wel in de verwachting van het National Hurricane Center. Dat instituut verwacht namelijk een heftiger orkaanseizoen dan normaal.

Eerste tyfoon op weg naar de Filipijnen

In het noordwestelijke deel van de Pacific is er geen “tyfoonseizoen” gedefinieerd. Wel is bekend dat de meeste tyfoons voorkomen van juni t/m november. De eerste tyfoon van het nieuwe seizoen is op dit moment in ontwikkeling. Daarmee is de ‘start’ hier juist vrij laat, want sinds 1970 ontwikkelde de eerste tyfoon zich slechts zes keer nóg later in het jaar.

Tyfoon Vongfong

De eerste tyfoon van 2020 is dus op dit moment actief. De naam van het systeem is Vongfong (ook wel Ambo genoemd). Rond het middaguur (lokale tijd) is de tyfoon vanuit het oosten aan land gekomen boven de centrale Filipijnen en brengt deze daar veel regen en wind.

Er worden windsnelheden tot 130 km/h verwacht met windstoten tot 215 km/h. Daarmee wordt Vongfong geclassificeerd als “sterke tyfoon”. Daarnaast valt er veel regen: in het noorden van het land kan wel 250 mm vallen in 48 uur tijd. De Filipijnse overheid waarschuwt daarom voor overstromingen.

  • Heeft de klimaatverstoring een impact op de hevigheid van tropische stormen overal ter wereld? Meer info over klimaatverandering in dit EHBO-boek. (aff.)

Een ander bijkomend gevaar is de stormvloed. Het westen van het noordelijkste eiland Luzon ligt over het algemeen maar een paar meter boven zeeniveau. Met de sterkte zuidwestelijke wind die Vongfong daar veroorzaakt, wordt het water hoog opgestuwd tegen de kust. Ook hierdoor kunnen overstromingen optreden.

De verwachting is dat de tyfoon over de archipel naar het noordwesten zal trekken. Daarbij zwakt deze af. Ook de hoofdstad van het land, Manilla, krijgt er mee te maken. Gelukkig is Vongfong een klein systeem en daarom komt een groot deel van de Filipijnen er wel relatief goed vanaf.

Nadat Vongfong weer boven open water komt, buigt hij af naar het noordoosten. Mogelijk kan het systeem onder invloed van het warme zeewater weer wat aan kracht winnen. Wellicht zal Vongfong ook Taiwan en/of Japan een bezoekje brengen.

De verwachte ontwikkeling van tyfoon Vongfong (PAGASA)

Cycloondreiging boven Golf van Bengalen

Niet alleen boven de Atlantische en Stille Oceaan heeft men met tropische stormen te maken. Ook India en Bangladesh moeten rekening houden met mogelijk heftig weer. Boven de Bengaalse Golf, ongeveer ter hoogte van Sri Lanka ligt een lagedrukgebied. De naam is 91B. Op dit moment stelt het nog niets voor. Echter, de omstandigheden voor een snelle intensivering zijn aanwezig.

Er is boven de Bengaalse Golf namelijk maar weinig verticale windschering. Het zeewater is er 28 à 30 graden, warm genoeg dus voor de ontwikkeling van een cycloon. B91 trekt heel langzaam in noordoostelijke richting, daarom heeft het lang de tijd om aan te sterken. Verschillende globale weermodellen komen wel al met windsnelheden tot boven 150 km/u voor komende dinsdag en woensdag. Of het ook echt tot een storm komt, is afwachten.