Orkaan Gabrielle wordt extratropische cycloon: Azoren krijgen volle laag

Orkaan Gabrielle heeft zich rot geamuseerd op de Atlantische Oceaan, maar zal verzwakken naarmate ze haar koers naar het oosten, en dus naar West-Europa, verderzet. De Azoren krijgen Gabrielle deze ochtend vol over zich. Daarna volgen Portugal en Spanje maar tegen dan is Gabrielle al een extratropische cycloon.

• Weerliefhebber? Volg ons via X en Facebook
• Volg de interessante weerberichten op Youtube

Azoren krijgen volle laag

Orkaan Gabrielle is momenteel actief in de Atlantische Oceaan, maar raakt snel uitgeblust. Ze maakt zich op voor een transitie naar een ander type storm. Het systeem, dat op haar maximum als categorie 4-orkaan over zee trok, was op ramkoers naar de Azoren en is zich daar sinds de vroege uurtjes volop aan het smijten. Het gebeurt niet zo vaak dat de Azoren de volle laag krijgen, omdat de archipel normaalgezien buiten de tropische watertemperaturen ligt.

• Erin was de eerste orkaan van het 2025 seizoen.

Voorspellingen tonen dat Gabrielle daarna verder trekt naar het oosten, aan 48 km per uur, en in de loop van het weekend het Iberisch Schiereiland bereikt, waarschijnlijk op zondag. Gabrielle is intussen niet langer een tropische cycloon, maar een extratropische of subtropische storm.

• We zijn in vol orkaanseizoen, ook in de Stille Oceaan waar ze tyfoon worden genoemd. De Filipijnen krabbelen nog maar net op van supercycloon Ragasa en ze krijgen al tropische storm Bualoi over zich heen.

Red warning en golven tot 18 meter hoog

Voor de Azoren is een ‘rode’ orkaan-warning van kracht voor de volledige archipel en ook na de passage van het stormcenter blijft de wind nog heel sterk, met windstoten van 130 km/uur. De eilanden kunnen ook schade oplopen door levensgevaarlijke golven die mogelijks opbollen tot een hoogte van 14 tot 18 meter. Bomen kunnen ontworteld worden en verder behoren plotselinge flashfloods, overstromingen en stroompanne’s tot de mogelijkheden.

“De veiligheid en levens van de mensen is een absolute prioriteit”, zegt José Manuel Bolieiro, president van de regionale regering van de Azoren.

• Ook Gabrielle onderging Rapid Intensification. Door warmer oceaanwater is dat tegenwoordig in de mode. Lees hier alles over het klimaat.

Krachtige deining van de orkaan kan ook verdere kusten bereiken, zoals Bermuda en de oostkust van de VS.

Orkaan Gabrielle verzwakt

Orkaan Gabrielle toont tekenen van verzwakking. De minimale luchtdruk bedraagt ongeveer 979 hPa (en stijgt verder), met windsnelheden rond 139 kilometer per uur. Satellietbeelden tonen dat het oog van de orkaan verdwenen is en de symmetrie van de wolkenstructuur begint te verbrokkelen.

Dit verlies aan structuur wordt vooral veroorzaakt door verticale windschering en de voortgang over kouder oceaanwater. Beide factoren, afwezigheid van windschering en warm water, zijn cruciaal in de ontwikkeling van tropische systemen. Als die factoren niet aanwezig zijn, of omslaan, verliest een orkaan aan kracht.

Interactie met een hoogtetrog

Weerkaarten tonen dat Gabrielle verbonden is met een depressie een stuk verder naar het noorden. De interactie met een hoogtetrog kan ervoor zorgen dat Gabrielle tijdelijk iets sterker wordt, zelfs zelfs terwijl ze afzwakt tot een extratropisch systeem. Rond de Azoren kunnen daardoor de windstoten nog heel sterk zijn, hoewel de storm haar orkaan-intensiteit grotendeels heeft verloren.

Nadat ze de archipel heeft over gewalst, verandert Gabrielle officieel van status en wordt het een hybride systeem: een subtropische storm met enkele kenmerken van een tropische cycloon, maar ook eigenschappen van een conventionele depressie.

Gabrielle als extratropische cycloon naar Iberisch Schiereiland

De exacte koers en het tijdstip waarop Gabrielle het Iberisch Schiereiland bereikt, verschillen nog per model. Volgens de huidige verwachtingen overkruist de storm zaterdag de Atlantische Oceaan, terwijl ze geleidelijk verder afzwakt.

Tegen zondagmorgen zou het stormsysteem de Portugese kust bereiken, als een verzwakte tropische depressie of subtropische storm. Sommige modellen voorspellen dat Gabrielle iets noordelijker het binnenland intrekt, terwijl andere scenario’s een zuidelijkere route richting de Golf van Cádiz aangeven. Ook delen van Marokko liggen in het pad. De uiteindelijke impact hangt sterk af van de koers.

Impact Gabrielle op Iberië

Er zijn verschillende scenario’s voor de impact van Gabrielle en precies waar die op het land het weer zal beïnvloeden. Het scenario waarbij de storm diep het binnenland binnendringt en aanzienlijke regenval brengt, wordt als minder waarschijnlijk beschouwd.

• De septemberhitte op het Iberisch Schiereiland is intussen gelukkig voorbij.

De meeste regenval zal naar verwachting beperkt blijven tot westelijke delen van Portugal en het zuidwesten van Spanje. Ook de windsnelheden worden waarschijnlijk niet extreem, omdat de felste windsnelheden nabij het centrum van de storm liggen, op zee dus. Buiten deze zone zijn de windvlagen vergelijkbaar met die van een gewone depressie of frontale storing.

• Meet zelf regenval met deze pluviometer.

Zwaar weer op vasteland zeker mogelijk

Maar toch blijft het uitkijken geblazen. Subtropische of extratropische stormen kunnen nog steeds heftige regenbuien en windstoten veroorzaken, en daarom blijven waarschuwingen en monitoring noodzakelijk. Voor bewoners en autoriteiten betekent dit dat zij ook bij een verzwakte storm alert moeten blijven, omdat reliëfsvormen zoals hoogteverschillen of kustlijnen de impact lokaal kunnen versterken.

Bron.