Balearen: zware regenval tot 140 mm

Wie nazomert op de Balearen zal daar nu niet erg van genieten. De zomer is nauwelijks achter de rug of het weer is al ferm omgeslagen. Een trog is vanuit de Atlantische Oceaan over het Iberisch Schiereiland getrokken (in Spaanse media spreekt men van ‘vaguada’, een trog). Deze is oostwaarts opgeschoven richting Balearen. Zware regenval tot 140 mm zijn het gevolg, alsook wind en hagel. Er geldt een oranje weerswaarschuwing tot woensdagavond.

• Weerliefhebber? Volg ons via X en Facebook
• Volg de interessante weerberichten op Youtube

Deze dynamieken op hoogte geven vaak aanleiding tot turbulente weersituaties. Vooral van de combinatie koude hoogtelagen en warme Middellandse Zee schieten Spaanse weerkundigen in een stresskramp.

Zo worden de Balearen nu getroffen door een Atlantische depressie. De eilandengroep krijgt momenteel de volle laag en het noodweer blijft aanhouden tot woensdag. Regenbuien, onweer en hagel worden op meerdere plekken verwacht.

Downbursts en bliksem

Op maandagavond gaf de atmosferische storing voor het eerst van katoen. Op Mallorca barstte een hevige storm los, met plotselinge neerwaartse windstoten (valwind of downburst), in het Spaans in dit geval genaamd “microrreventones”. Ze sloegen toe met een verrassende intensiteit. Bomen en losse voorwerpen werden omver- en weggeblazen. Ook de bliksem knetterde erop los: alleen al in drie uur tijd werden ongeveer 4.000 ontladingen gemeten.

• Hoe ontstaat bliksem?

Zware regenval tot 140 mm op de Balearen

Volgens de voorspellingen is dinsdag de zwaarste dag van dit stormachtig intermezzo. Daarna trekt de trog verder naar het oosten, met zwaar weer en toenemende instabiliteit in de Middellandse Zee.

• De Middellandse Zee is erg warm, want intense weerssituaties in de hand werkt. Meer over de mariene hittegolf. De Cantabrische Zee daarentegen is niet zo warm, maar toch ook boven normale waarden.

Plaatselijk wordt meer dan 30 millimeter regen per uur verwacht, met pieken boven de 60 millimeter per uur. Zware regenval tot 140 mm kan op dagbasis gemeten worden. Naast regen zijn er risico’s op harde windstoten en grote hagelstenen. Daarom is code oranje afgeroepen voor de archipel, die minstens tot woensdagochtend 6.00 uur van kracht blijft.

Breder getroffen gebied: oosten van Spanje

Niet alleen de Balearen krijgen te maken met extreme neerslag. De hele oostelijke regio van Spanje blijft dinsdag gevoelig voor onweer. In de provincies Valencia en Alicante, evenals in het noordoosten van Murcia, kunnen buien tussen de 30 en 40 millimeter neerslag per uur opleveren. Opgeteld kan in 12 uur meer dan 100 millimeter vallen.

• Zelf meten hoeveel neerslag er valt? Bestel jouw pluviometer hier!

Ook Aragón, Catalonië en het oosten van Castilië-La Mancha moeten rekening houden met stevige buien, hagel en rukwinden. Vooral Tarragona wordt door de weerdiensten genoemd als risicogebied voor lokaal zeer hevige neerslag.

Hoogtetrog

De oorzaak is een trog (‘vaguada’ in Spaanse media), een storing in de hogere luchtlagen die vanuit de Atlantische Oceaan naar het Iberisch Schiereiland is getrokken. Wanneer deze koude lucht botst met de warme, vochtige lucht boven de Middellandse Zee, ontstaan krachtige onweersbuien.

Dergelijke weersituaties zijn typisch voor het najaar. De zee is nog warm na de zomer, terwijl koelere luchtmassa’s vanuit het westen binnendringen. Dit levert soms explosieve situaties met plotselinge en zeer intensieve regenval, zoals bij de overstromingen in Valencia.

Let op! Omvallende bomen, gevaarlijke verkeerssituaties

De autoriteiten waarschuwen voor mogelijke wateroverlast, omvallende bomen en verkeersproblemen. Bewoners en toeristen op de Balearen krijgen het advies alert te blijven, ondergelopen kelders te vermijden en zich tijdens de zwaarste buien niet onnodig te verplaatsen.

In steden zoals Palma is het risico op overstromingen groter door de dichte bebouwing en smalle straten. Op plattelandswegen kan het water snel over de rijbaan stromen en modderstromen veroorzaken.

• Modderstroom in Italiaanse Alpen.

Voorspelling komende dagen

De instabiliteit houdt nog enkele dagen aan, al zwakt de intensiteit af vanaf woensdag. In het oosten van het schiereiland blijven echter lokale buien mogelijk, terwijl het weer in de rest van Spanje rustiger en frisser wordt. In sommige regio’s zakt het kwik voor het eerst onder de 10 graden: een voorbode van de naderende herfst.

• Leer zelf bij over het weer via dit boekje!