Zwaar onweer op komst in oostelijk Spanje en Balearen

Het oosten van Spanje en de Balearen worden vanaf woensdagnamiddag ondergedompeld in een nieuwe periode van onstabiel weer en zware onweersbuien. Een hoogtetrog rukt op uit het westen, aangedreven door koudere Atlantische luchtmassa’s. Die koudere lucht botst met broeierige Middellandse Zee-lucht. De omgeving van oostelijke Spanje, met name Barcelona, Valencia en de Balearen krijgen aldus te maken met fel onweer, hoge neerslagsommen en harde windstoten.

• Weerliefhebber? Volg ons via X en Facebook
• Volg de interessante weerberichten op Youtube

Deze weersituatie is tegenwoordig erg typisch voor het oosten van Spanje in het najaar. Koude lucht uit het westen en opgewarmde vochtige lucht uit het oosten zijn dé ingrediënten voor de vorming van onweer.

Geen DANA maar een trog

Toch is er geen sprake van een DANA, hoewel het uiteindelijke resultaat er wel op kan lijken. De koude lucht bevindt zich in dit geval in een Atlantische trog die nog verbonden is met de grootschalige luchtstroming, en die over heel Europa schuift (vandaar dat ook andere delen van Europa onweer krijgen).

• De eerste DANA vorig jaar viel in oktober.

Bij een DANA gaat het om een lagedrukgebied op hoogte dat is afgesnoerd van de straalstroom en dus vrij lokaal ageert. Dat zien we nu niet. Toch is het onweer is niet persé minder om.  

Terwijl Spanje nu nog baadt in ongewoon zomerweer, begint de weersomslag op woensdag. Het Atlantische koufront schuift eerst over noordwest Spanje. Er valt regen aan de Cantabrische kust, maar het weer blijft er vrij ‘braaf’ qua totaalplaatje. Regen- en onweersbuien rukken dan oostwaarts op via de regio’s La Rioja, Navarra, Aragón en de Pyreneeën.

• De septemberhitte in Spanje leek even voorbij, maar ze geeft zich nog niet gewonnen.
• Eén jaar geleden op 16 september steeg het kwik tot 40 graden in Spanje.

Eerst onweer op het vasteland van oostelijk Spanje

Tegen woensdagnamiddag stationeert het onweersysteem zich in het oosten bij Catalonië en de regio Valencia. Ook de omgevende regio’s in het binnenland worden buiïg. Het zwaarste onweer dient zich op woensdagavond aan. In korte tijd valt veel regen. Ook hagel en zware windstoten behoren tot de mogelijkheden.

Neerslagsommen van 100 mm?

Voor Barcelona en de provincies Teruel en Girona, en voor Mallorca, gelden waarschuwingen voor de kans op meer dan 20 millimeter neerslag binnen één uur. In de Pyreneeën bij Girona gaat het er ook zwaar aan toe: daar kunnen de neerslagsommen lokaal oplopen tot meer dan 100 millimeter in twaalf uur.

• Al gehoord van een stormglas?

Opgewarmde Middellandse Zee

De Middellandse Zee is dé sturende factor achter de intensiteit van de buien. Dat hoeft niet te verbazen. De binnenzee ondergaat een mariene hittegolf, met meer extreem weer tot gevolg.

Daardoor is deze zee in staat meer vocht dan normaal af te geven aan de atmosfeer. Wanneer de koudere lucht van de trog daar op hoogte overheen trekt, neemt de temperatuurgradiënt toe. Het gevolg: de atmosfeer wordt instabieler. Warme, vochtige lucht kan dan snel opstijgen en onweerssystemen vormen.

• Leer meer over het weer met dit weerboekje!

In het oosten van Catalonië blijft het onweer ’s nachts voortduren tot donderdag. In de loop van donderdagochtend wordt het daar rustiger. Het zwaartepunt van het onweer verplaatst zich naar de zee en de Balearen.

Donderdag: onweer op de Balearen

Op de Balearen begint het euvel op donderdagnacht. Een grote neerslagzone hangt boven de westelijke Middellandse Zee, waardoor ook op de Balearen plaatselijk zeer intense regen- en onweersbuien ontstaan.

Later op donderdag neemt de buienactiviteit af. Toch blijft dan ook op het Spaanse vasteland nog kans bestaan op regen en onweer, vooral in de regio Valencia en de regio’s ten zuiden ervan (Murcia, Andalusië).

Stationair front op de westelijke Middellandse Zee

Omdat de clash van luchtsoorten zich op zee aan weerszijden van een stationair front uitspeelt, blijft de onstabiliteit nog een tijd narommelen. Ook vrijdag blijft onstabiel om en rond de Balearen in en de westelijke Middellandse Zee en haar kusten. De onstabiliteit strekt zich ook uit tot Algerije. Belangrijke onweerszones ontwikkelen zich eveneens ten zuiden van Sardinië en bij Sicilië.

• Ook vandaag: medicane in wording op de oostelijke Middellandse Zee?

Vanaf het weekend lijkt het weerbeeld, althans voor Spanje, langzaam te veranderen. Een rug van hogedruk bouwt opnieuw op, waardoor de atmosfeer stabieler wordt. Zaterdag zijn lokale buien rond de Middellandse Zee nog mogelijk, onder meer op de Balearen, in Murcia en Oost-Andalusië, maar die zijn minder intens.

Daarna wordt het weer zomerachtig in grote delen van jet Iberisch Schiereiland.