Waar blijft de winter? Amper nachtvorst in de Benelux

Wie op dit eigenste moment naar buiten kijkt, zal meer een herfstgevoel dan een wintergevoel hebben. De laatste weken kregen we regen, wind en wolken in overvloed. De zon is een schaarse energiebron geworden de laatste tijd. Bovendien kregen we deze winter tot nu toe amper nachtvorst.

Sneeuw begin december

We kunnen niet ontkennen dat we nog geen winter hebben gezien in de Benelux. Eind november, maar vooral begin december, dwarrelden regelmatig sneeuwvlokken naar beneden. Door het (toen nog) warme zeewater, liepen de kustgebieden de hoofdprijs vaak mis. Deze was als eerste weggelegd voor de gebieden rond het Gentse en nog enkele andere plaatsen in Vlaanderen en Nederland op donderdag 30 november 2017. Lokaal viel er tot 8 cm sneeuw! Ook de Ardennen kregen er toen flink van langs.

Daarna bleef het even rustig met wel nog steeds regelmatig pogingen van het Azorenhoog om verbinding te maken met zijn vriend boven Groenland. Hierdoor belandde de Benelux vaak in een noordelijke luchtstroming met geregeld winterse neerslag. Op 10 december is het opnieuw goed prijs. Ook de kustgebieden vielen toen (tijdelijk) in de prijzen. Eerst viel er sneeuw, later overgaand in regen bij het binnenkomen van zachtere lucht. Het noorden van Nederland bleef het langst in de koude lucht zitten. Daar bleef het dan ook nog enige tijd sneeuwen die dag.

11 december: nieuwe jackpot!

Ook maandag 11 december was een vreemde dag. Een lagedrukgebied trok pal door het centrum van België. Aan de zuidflank werd zachte lucht aangezogen uit het zuidwesten. Aan de noordflank van het lage drukgebiedje werd juist koude lucht aangezogen uit het noordoosten. Gevolg voor België: sneeuw van aan de kust, tot aan de taalgrens.

Maximumtemperatuur op maandag 11 december 2017

Op 11 december 2017 zien we duidelijk hoe Vlaanderen in de koudere lucht vertoefd met als gevolg meerdere centimeters verse sneeuw. In Wallonië was het beduidend zachter en viel er doodgewone regen uit de lucht. In de regio van Virton werd het zelfs +9 graden! (Meteociel)

In Wallonië ging het hoofdzakelijk om regen en ook in de Ardennen moesten ze vrede nemen met wat natte sneeuw, al ging het daar tegen de avond wel opnieuw sneeuwen. In België werd lokaal meer dan 10 cm opgemeten. Ook in Nederland viel er veel sneeuw, vooral dan in het zuiden van het land.

Ukkel vs. De Bilt

Wat daarna volgde kunnen we zeker niet definiëren als “winterweer”. In Ukkel (BE) vroor het deze winter nog maar vijf keer. Vaak ging het om enkele decimalen onder nul. Op 2, 3 en 9 december werd een temperatuur van -1, of op 3 december -2, graden gemeten. De overige 2 nachten vroor het 0,3 graden op twee meter hoogte. Meer nog, in januari heeft het nog geen enkele keer (!) gevroren. De laagst gemeten temperatuur deze maand tot nu toe is 0,7 graden. Dit op 9 en 21 januari.

En dan naar De Bilt (NL). Daar is het iets beter gesteld met onze winter. In totaal vroor het tien keer tijdens de nachtelijke uren. Zeven keer in december, drie keer in januari. Op 11 december werd de laagste temperatuur gemeten: -2,9 graden. Op de andere dagen varieerde dat tussen 0 en -2 graden. Opvallend: de warmste nacht van de maand was ook meteen de laatste nacht van het jaar. In de nacht naar 31 december zakte het kwik niet onder 9,3 graden. De laatste dag van het jaar verliep ook zeer zacht met maxima tot net geen 14 graden.

Ook januari scoort iets beter in De Bilt. Er werden drie vriesnachten gemeten. Het laagste minimum was -1,4 graden op 8 januari 2018.

Krokus in bloei

Door het zachte winterweer worden lokaal reeds voorjaarsbloemen gespot.

Winterstorm Eleanor en Frederike bereiken de Benelux

De afgelopen weken lag de straalstroom vaak dicht in de buurt. Hierdoor “scheurden” kleine lagedrukgebiedjes af van de moederdepressie. Ze werden gevoed door de straalstroom, wat ervoor zorgde dat ze fel konden uitdiepen (storm Frederike).

Eleanor

In de nacht naar woensdag 3 januari trekt een koufront met bijhorende (pittige) buien over de Benelux. In Vlissingen wordt een windstoot van 140 km/u gemeten. In België spant Charleroi de kroon met een windstoot tot 126 km/u. Ook op de Hoge Venen kwam een windstoot voor tot 101 km/u. Ook het Waddengebied (Vlieland) kreeg het zwaar te verduren. Daar piekte de wind lokaal tot boven 120 km/u. Het rustigst was het in het zuiden van België met windstoten tot nog geen 60 km/u.

Frederike

Een paar weken later is het opnieuw prijs met een storm die nog heviger uitpakt dan zijn voorganger begin deze maand. Op uitgebreide schaal piekt de wind tot boven de 100 km/u, vooral in Nederland. Daar vallen drie dodelijke slachtoffers. Voetgangers en fietsers moeten zich weren om niet weggeblazen te worden en ook daken moeten eraan geloven met op meerdere plaatsen schade. Ook in België viel er een dodelijk slachtoffer. De schade was veeleer lokaal, vooral in de noordelijke provincies.

Storm op donderdag 18 januari 2018

Op donderdag 18 januari 2018 was het opnieuw prijs. Een uitgediept lage drukgebiedje bevond zich voor de kust van de Waddeneilanden. Met een kerndruk van 978 hPa en lager treden er hoge windstoten op. Lokaal tot 130 km/u of meer, ook in het binnenland van Nederland en België. (Meteociel)

Stijgende kansen op winterweer begin februari?

Begin februari wordt de straalstroom door meerdere modellen zwakker berekend en stijgen de kansen op een weertype met iets meer winterse trekjes. Lees er alles over in het artikel van collega Dexy Roelvink!

Bronnen: gegevens over aantal dodelijke slachtoffers in Nederland werden vermeld bij RTL Nieuws.


Lees ook eens: