Het seizoen van lichtende nachtwolken is opnieuw gestart: ook kansen voor Benelux
Met het begin van de meteorologische zomer duiken ook de eerste meldingen van lichtende nachtwolken weer op. Dit bijzondere hemelverschijnsel is alleen zichtbaar tijdens de kortste nachten van het jaar en trekt jaarlijks de aandacht van fotografen en sterrenliefhebbers. De komende weken neemt de kans toe dat ook vanuit België en Nederland deze mysterieuze, zilverblauwe wolken aan de noordelijke horizon kunnen worden waargenomen.
Wat zijn lichtende nachtwolken?
Lichtende nachtwolken, ook wel noctilucente wolken genoemd, behoren tot de hoogste wolken die in de atmosfeer voorkomen. Ze bevinden zich op een hoogte van ongeveer 80 kilometer, in de zogenoemde mesosfeer. Dat is veel hoger dan gewone regen- of onweerswolken, die zich meestal slechts enkele kilometers boven het aardoppervlak bevinden.
De wolken bestaan uit microscopisch kleine ijskristallen die zich vormen rond stofdeeltjes in de zeer koude bovenlucht. Op die grote hoogte kan de temperatuur tijdens de zomer dalen tot onder -120 graden Celsius.
- Met dit boek leer je nog veel meer bij over het weer!

Waarom alleen in de zomer waarneembaar?
Hoewel het misschien vreemd klinkt, ontstaan lichtende nachtwolken juist tijdens de zomermaanden op het noordelijk halfrond. Dat heeft te maken met de bijzondere omstandigheden in de hogere atmosfeer. Wanneer de zon voor ons al onder de horizon verdwenen is, worden deze extreem hoge wolken nog steeds beschenen.
Daardoor lichten ze op tegen een donkere nachtelijke hemel en krijgen ze hun kenmerkende blauwachtige of zilverwitte kleur. Het seizoen loopt doorgaans van eind mei tot begin augustus, met de grootste kans op waarnemingen in juni en juli.
Wanneer en waar het best te spotten?
Lichtende nachtwolken hebben een heel eigen uiterlijk. Ze vormen vaak fijne golvende structuren of lange slierten die langzaam lijken te bewegen. In tegenstelling tot gewone bewolking blijven ze laag boven de noordelijke horizon hangen. De beste tijd om uit te kijken is ongeveer anderhalf tot twee uur na zonsondergang of vlak voor zonsopkomst. Hoe donkerder de omgeving, hoe beter het verschijnsel zichtbaar is.
Kansen voor spotters in de Benelux
De Benelux behoort tot de regio’s waar lichtende nachtwolken relatief regelmatig worden waargenomen. Vooral tijdens heldere nachten met weinig lage bewolking kunnen ze prachtig zichtbaar zijn. De grootste kans bestaat wanneer de zon tussen 6 en 16 graden onder de horizon staat. In België en Nederland valt dat meestal samen met de late avonduren en de vroege ochtendschemering.
- Kijk langs de lichtende nachtwolken ook naar de sterren met deze telescoop!
Voor waarnemers is een vrij uitzicht naar het noorden ideaal. Open landschappen, kustgebieden en hogere locaties bieden vaak de beste omstandigheden om het fenomeen vast te leggen.
