Arctische uitbraak brengt sneeuw tot in Noord-Afrika

Voor de winterliefhebbers mag deze winter snel over zijn. Op wat schermutselingen na bleef het bij zeer zacht, winderig weer waarbij de term winter qua beleving meer op de herfst deed lijken. Dat de winter nog niet voorbij is, gaan we (begin) deze week merken. Een arctische uitbraak brengt namelijk sneeuw tot in Noord-Afrika. Uiteraard is dit op enige hoogte, maar bijzonder is het wel! Ook in onze omgeving is er zondag en maandag kans op sneeuw. Dit kan nog wel eens heftiger uitpakken dan menigeen denkt. Daarna zorgt een opbouwend hogedrukgebied voor een stabilisatie. Echt langdurig winterweer zit er niet in. We missen transportkoude en moeten het hebben van uitstraling, ook wel stralingskoude genoemd. Dit kan nog voor pittige vorst in de nacht zorgen, zeker boven een eventueel sneeuwdek.

Tong arctische uitbraak reikt tot Noord-Afrika

Arctische uitbraak

Op 850 hPa (ongeveer 1500 meter hoogte) weet een arctische uitbraak het Iberisch Schiereiland makkelijk te veroveren. De koude “tong” reikt zelfs helemaal tot aan Noord-Afrika, wat niet zo vaak voorkomt. Op enige hoogte is er kans op sneeuw.

Winter 2015-2016 is er een van extremen. Recent hebben we de opwarming in de stratosfeer (SSW) gehad en dat zou de weerkaarten goed in de war kunnen schudden. Of deze Arctische uitbraak iets met deze opwarming te maken heeft, kunnen we niet met zekerheid zeggen. Een mogelijkheid is dat echter wel. De straalstroom is de afgelopen dagen namelijk een flink stuk zuidelijker komen te liggen en de krachtige westcirculatie wordt, voor even, een halt toe geroepen.

Jet

Flinke WAA op de Atlantische Oceaan (opkomend Azorenhoog) zorgt voor een duikende straalstroom. Arctische lucht wordt gedwongen om af te zakken richting het zuiden. Schitterend voorbeeld van yin en yang waarbij warme lucht de Balkanlanden in wordt geblazen.

Veel sneeuw in de Spaanse bergen

Neerslag-ECMWF

Een glijbaan van koude lucht zorgt voor sneeuw tot aan Noord-Afrika. Verwachting voor maandag 15 februari.

Met deze Arctische uitbraak profiteren de hoger gelegen gebieden in Frankrijk en Spanje optimaal. Zo kan er begin deze week 20 tot 30 cm verse sneeuw vallen in de Pyreneeën. De verwachting voor de Spaanse Sierra Nevada is nog interessanter. Mogelijk een halve meter sneeuw erbij in korte tijd. Zelfs in de woestijn kan er sneeuw gaan vallen. Dat gaat leuke plaatjes opleveren.

Neerslagbom voor Noordoost-Nederland?

neerslagtotaal-ECMWF

Het Amerikaans weermodel komt met een ware neerslagbom voor Noordoost-Nederland. Als dit in de vorm van sneeuw valt dan is er een dik pak sneeuw mogelijk en dat op Valentijnsdag. De verwachting van de totale neerslagsom bedraagt namelijk tot maandagochtend 34 mm.

Op Valentijnsdag wordt de weersituatie interessant om sneeuw toe te laten voor onze omgeving. Er passeert namelijk een lagedrukgebied met de kern over de Belgische Ardennen en trekt langzaam richting Duitsland. Rondom het lagedrukgebied zit een gebied met neerslag. De wind is hierbij aflandig en komt uit een oostelijke richting. Om de neerslag in het laagland als sneeuw te laten vallen, moeten we aan diverse parameters voldoen. Daarbij is de situatie vaak kritisch en moet veel kloppen. Een aflandige wind is een gunstige parameter voor sneeuwval. Er wordt dan net wat drogere lucht aangevoerd op hoogte, waarbij de dauwpunttemperatuur wat lager uit kan vallen. Bovendien hebben we dan niet te maken met de relatief warme Noordzee, maar hiermee zijn we er nog niet.

Drukgebieden-ECMWF

Een depressie trekt zondag over België naar Duitsland. Een (noord)oostelijke stroming voert continentale lucht aan. Als een depressie via deze koers passeert, is de kans op winterse neerslag relatief groot mits de aangevoerde lucht koud genoeg is.

Dauwpunt wordt kritische parameter

Dauwpunt-ECMWF

Zondagmiddag ligt de dauwpunttemperatuur iets boven het vriespunt. Dit is cruciaal voor de neerslagsoort.

De dauwpunttemperatuur ligt met +1 graad op een kritische grens. Hierbij vindt, als de neerslag als sneeuw valt, al enige afsmelt plaats. Hoe krachtiger de neerslag, hoe meer kans dat deze als sneeuw naar beneden dwarrelt.

Temperatuur 850 hPa

De temperatuur voor zondagmiddag op 850 hPa (1500 meter hoogte). Kritisch voor sneeuwval.

Temperatuur op 850 hPa

De temperatuur op 850 hPa (1500 meter hoogte) ligt tussen de -3 en de -5 graden. Als stelregel hanteren we voor deze parameter globaal minimaal -5 graden als voorwaarde dat de neerslag als sneeuw naar beneden valt. De temperatuur daalt namelijk tussen de 6 en 10 graden per 1000 meter hoogte. Sneeuw dwarrelt in onze omgeving over het algemeen bij temperaturen rond of iets boven het vriespunt op waarnemingshoogte.

Temperatuur op waarnemingshoogte (2m)

temperatuur 2 meter

Zondagmiddag zien we (licht) positieve temperaturen op waarnemingshoogte. De kans op vorming van een sneeuwdek is hiermee klein.

Bekijken we de verwachte temperatuur op 2 meter hoogte, dan zien we licht positieve temperaturen. Het kwik schommelt gedurende de zondagmiddag tussen de +2 en +5 graden. Voor vorming van een sneeuwdek is dit te hoog en vermoedelijk zien we dan ook een mengelmoes van regen en smeltende sneeuw waarbij de neerslag in vloeibare vorm (tijdelijk) de overhand krijgt.

Komt het tot een sneeuwdek?

temperatuur 850 hPa nacht

In de nacht van zondag op maandag stroomt geleidelijk steeds koudere lucht binnen op 850 hPa. De kans op winterse neerslag wordt hierbij steeds groter.

In de nacht van zondag op maandag zien we de temperatuur op 850 hPa steeds verder dalen. Vanuit het noordoosten stroomt namelijk geleidelijk steeds koudere lucht binnen. De neerslag die dan nog valt, valt dan uitsluitend in de vorm van (smeltende) sneeuw. De ondergrond is door de neerslag al behoorlijk afgekoeld en heeft geen last van de opwarming door de zon. Sneeuw maakt in deze situatie een grotere kans om te accumuleren. De vraag rest alleen nog of er dan nog neerslag verwacht wordt.

Vooruitzichten

Vooruitzichten-ECMWF

Een uitloper van het Azorenhoog maakt dinsdag een verbinding met het hogedrukgebied boven Scandinavië. Dit zorgt voor een weersverbetering met opklaringen. Terwijl overdag lichte dooi optreedt, is het in de nacht en vroege ochtend koud met algemene nachtvorst.

Maandag is er eerst nog kans op winterse neerslag, geleidelijk zien we een hogedrukgebied opbouwen boven onze omgeving dat al snel oostelijk van ons land komt te liggen. Omdat we ons in een relatief koude polaire luchtsoort bevinden lopen de temperaturen niet meer zo hoog op. Het blijft enkele dagen droog en er zijn opklaringen te verwachten. Overdag komt het kwik nog ruim boven het vriespunt uit, maar een eventueel aanwezige sneeuwdek zou de temperatuur wat lager kunnen houden. Vanaf maandagavond koelt het tijdens het binnenkomen van de opklaringen overal flink af, met algemene vorst. Boven een sneeuwdek gaat het matig vriezen. Woensdag of donderdag komt een depressie van de oceaan dichterbij en dringt zachtere lucht op. Dit zou het einde kunnen betekenen van het miniwintertje. Daar komen we later op terug.

Samenvattend woordje

Een Arctische uitbraak zorgt voor een gebied met lage temperaturen en sneeuwval die helemaal tot aan Noord-Afrika reikt. Voor dit in stelling gebracht wordt, voert een depressie (winterse) neerslag naar omgeving. De neerslaghoeveelheden lopen in de diverse weermodellen nogal uiteen. De kans op sneeuw is het grootst bij aanvang van de neerslag en in de nacht van zondag op maandag. De dauwpunttemperatuur en de temperatuur op waarnemingshoogte liggen net te hoog om zeker te zijn van een vaste neerslagsoort. Na passage van de depressie stroomt nog koudere lucht binnen waardoor de kans op sneeuw verder toeneemt. Door afkoeling van het wegdek is de kans dan groter dat er zich een sneeuwdek vormt. De grootste kans lijkt nu aanwezig voor het (noord)oosten van Nederland. Daarna zorgt een hogedrukgebied voor enkele dagen met rustig weer met lichte dooi overdag en enkele koude nachten met pittige vorst.

  • Arjan de Weerman

    De winter is nog niet voorbij. Maart gaat koud aanvangen. Ik zie gerede kans op koele, gure noordweststromingen of zelfs nog een blokkade met oostenwind. De lente laat nog op zich wachten voorlopig.

  • Arjan de Weerman

    Ik zie je berichtje nu pas. Excuses.

  • Thomas

    Het leeuwendeel van het gesprek gaat over de luchtdrukverdeling. Dan wordt alles duidelijk ;).

  • Jeroen Maes

    Als je dat lang genoeg blijft zeggen zal je wel gelijk krijgen ja. Maar of dat binnen de maand is weet niemand. 😉

  • geert duym

    Waarschijnlijk wel alhoewel GFS met zijn nieuwe run van 06.00 voor eind volgende week toch nog wat tegenstrubbelt. Een late verrassing?

  • kasperd007

    Ik raad iedere winterliefhebber aan om te genieten van vandaag en morgen. Vanaf dit weekend weer dubbele cijfers en volgens mij het definitieve einde van de winter.

  • Actueel -4.2°C in Waregem (zuiden van West-Vlaanderen). Lager dan wat de weermodellen berekenden.

  • Zo spectaculair koud is deze kaart niet, vooral kansen op sneeuw door een noordelijke luchtstroming. Ik zie liever een trekpaard boven Italië en vervolgens koude vanuit het oosten.

  • Chris Meire

    Mooi Arjan, Wat is de windrichting volgende nacht in belgie? Kans op overtrekkende buien van de noordzee terug? of komt de wind van over land? bedankt

  • Arjan de Weerman

    Klopt, ik maakte deze foto gisterenmiddag uit een winters buitje. 🙂

  • Chris Meire

    klopt, ook Brugge kouder dan verwacht, -3.1 om 6h deze morgen.
    Vannacht om 12h30 nog overtrekkende buien gehad van de noordzee. Het plentste als een gek op mn veluxraam. Helaas was het toen nog 2.1 graad, dus regen.

  • Arjan de Weerman

    Utrecht ruim -5 graden, ook elders matige vorst gerapporteerd. Maximale uitstraling in heldere, schone polaire lucht met weinig wind onder een krachtig hoog van 1037 mb is het recept. Komende nacht mogelijk nog wat kouder!

  • Jeroen Maes

    Koude zou dan nog moeten komen denk ik.

    Maar is die SSW nu een feit geweest? Of nog onzeker of het voor ons wel degelijk effect gaat hebben?

  • Chris Meire

    Lijkt me toch redelijk koud die datum, niet?

  • Thomas

    GEFS laat me die effecten van de afgelopen SSW wel zien zeg! WOW!

  • Paulus Piet

    Inderdaad, de winter is zo goed als over, als zelfs de kou in Oost-Europa nog maar nauwelijks voet aan de grond krijgt, dan mogen we het in de Benelux al helemaal vergeten. Helaas. Mogen we deze week een winterprikje noemen? Jee… Delen van de Benelux hebben voor het eerst deze winter sneeuw gehad van betekenis. Daarentegen grote delen van de Benelux nog steeds niks. Hier en daar een verdwaalde natte sneeuwvlok, dat kunnen we geen winterprik noemen. Donderdag volgt er nog een kleine kans op wat winterse neerslag. Daarmee is alles ook wel gezegd.

    Nee, laat de warmte en daarmee de gepaarde onweerscomplexen maar komen !

  • jurgen

    Op weg naar de 4 jaar zonder ook maar 1 vlokje (natte) sneeuw voor midden wvl ?

  • Chris Meire

    Amen

  • geert duym

    Over en out met deze winter nu de WC eind deze week weer hoogtij viert. Het hoog van de Azoren is veel te krachtig en blijft alles regelen. Rest alleen nog de vraag of we einde deze week voornamelijk gaan beinvloed worden door het Azoren hoog of de Ijsland depressie kwestie van de regenhoeveelheden. Gisteren ging ECMWF voor het zeer natte weer volgend weekend terwijl GFS en UKMO, meer voor de hogedruk ten zuiden van ons ging, ECMWF sluit zich daar deze morgen ook weer meer bij aan, het valt trouwens toch op dat ECMWF op de iets langere termijn het onderspit moet delven voor GFS of zie ik dat mis? Gelukkig krijgen we deze week nog enkele lichte vriesnachten maar dat zal het dan wel zijn zeker……

  • Thanks Arjan voor de schitterende updates!

  • Arjan de Weerman

    Update 21:00 uur. De wind is gedraaid naar het noorden en is meest matig van kracht. Door deze winddraaiing wordt in het westen en midden (tijdelijk) iets zachtere lucht aangevoerd. (Lucht komt immers weer van over de Noordzee) De temperatuur is hierdoor zelfs wat opgelopen waardoor de sneeuw daar is overgegaan in regen. In de oostelijke helft is het nog tegen het vriespunt. De neerslag valt hier ook als sneeuw. Hoewel ook elders de neerslag soms winters van karakter kan zijn heeft de oostelijke helft van de Benelux de beste papieren vanavond en vannacht. Dit gebied loopt globaal oostelijk van Apeldoorn naar Breda via de Kempen over Centraal-Belgie. Alles ten oosten van deze lijn heeft de meeste kans op sneeuw. In de loop van de nacht klaart het vanuit het westen op. Hierdoor neemt de kans op gladheid ook daar toe door bevriezing van natte weggedeelten, mits het genoeg opklaart. Het kwik schommelt vannacht tussen 0 en +3 graden.

  • Stephan Valcke

    Denk dat West Vlaanderen zich geen illusies hoeft te maken . Temperatuur zal te hoog zijn en neerslagintensiteit te laag . Grootste kans op sneeuw in het N en NO van het land . Neerslagzone lijkt in te draaien en zo blijft het Westen van het land grotendeels buiten schot

  • steve

    Regio scherpenheuvel Temp gezakt naar 1,8 C motregen met beetje smeltende sneeuw tussen, ik denk kans op wit tapijtje tegen morgenvroeg wel redelijk groot is, ik denk dat er nog veel mensen gaan verschieten morgenvroeg, als is het maar voor even.

  • Peter

    Ben van Heuvelland, dus ik hoop ook met jouw mee :p

  • Michiel

    Ik hoop met je mee, hoe langer het duurt hoe kouder het kan worden 😉 de kans zit er hopelijk dik in voor het zuiden van west-vl 🙂

  • Peter

    In zuid-west vlaanderen droog met af en toe een spatje motregen. Temperatuur te hoog van 4.7°C wel snel gezakt naar 3.2°C nu. Woon wel op een redelijke hoogte (bijna 90 meter) dus kans zit er misschien in.

  • Chris Meire

    In brugge denk ik game over.zie niet in hoe we nu plots nog n verrassing kunnen forceren.de parameters zoals zeewater temperatuur, dauwpunt en grondtemperatuur ligt gewoon te ongunstig. Op naar volgende winter

  • Michiel

    Daarnet nog temperatuur van 5,5°C en dat is ondertussen in nog geen 45 min tijd gedaald naar 3,5°C in de regio rond Ieper, zou het dan toch nog kunnen gebeuren? 😉

  • Arjan de Weerman

    Ik hoop het voor u. Helaas is die kans niet groot, maar tijdelijk zou het wat kunnen accumuleren.

  • Robbe

    In turnhout al enkele uren lichte regen die over aan het gaan is in lichte natte sneeuw, temperatuur dalend van 2.5° Naar 1.6° Hopenlijk een verassing in de maak !

  • Arjan de Weerman

    Update 16:00 uur. Een gebied met lichte tot matige smeltende sneeuwval ligt over een groot gedeelte van Nederland. In de hoger gelegen gebieden zoals op de Veluwe blijft de sneeuw soms liggen. Actueel ligt in het actiefste neerslaggebied het kwik tussen +0.3 en +0.8 graden. De wegdektemperaturen zijn nog overal boven het vriespunt maar gaan geleidelijk nog wat zakken. Tegelijkertijd kantelt het neerslaggebied en trekt zuidoostwaarts met ook in Belgie regen die waarschijnlijk overgaat in (smeltende) sneeuw. Het kwik ligt daarbij meest nipt boven het vriespunt. De kans dat de sneeuw vanavond en vannacht hier en daar blijft liggen wordt iets groter. Een algemene sneeuwdek wordt niet verwacht. De temperatuur ligt daarvoor nipt te hoog met uitzondering van de gebieden boven de 100 a 200 meter hoogte.

  • Arjan van der Wal

    Hier in Rotterdam begint het ook steeds meer te sneeuwen. 2gr momenteel

  • Arjan de Weerman

    De neerslag is momenteel in het midden en oosten van Nederland overgegaan in smeltende sneeuw

  • lieven

    De laatste gfs run is weer ietsjes meer winter dan de vorige. Die geeft nu toch bijna 2 ijsdagen. Zoals ik al een paar dagen aangaf is vooral de weerstand die het scandihoog zal geven de bepalende factor. Ik durf ook niet verder dan 3 Max 4 dagen kijken omdat de kaarten nog te veel wisselen, ook dankzij die uitgestrekte depressiekern die over west EU zal uitsterven. Mogen weten we weer meer.

  • Arjan de Weerman

    Inderdaad moeten we het nu hebben van korte speldenprikjes, nachtvorst en sneeuwsituaties. Een langdurige vorstperiode is niet meer aan de orde deze winter.

  • Robbe

    Daarstraks naar Brussel gereden voor anderlecht-zulte waregem,tussen Mechelen en Brussel wat natte sneeuw gehad daarna weer regen,daarmee moeten we beginnen zeker ? Nu temp 2,7° Ik ben benieuwd naar wat er morgen gaat gebeuren !

  • Willem

    Zet het uit jullie hoofd dat het nog diep winters kan worden. Tuurlijk zal het enkele dagen kwakkelen waardoor er nog enkele vorstnachtjes zullen opgeteld worden bij deze draak van een winter… Volgend jaar nieuwe kansen, het is niet anders..

  • Arjan de Weerman

    Voor de komende dagen kan het gewoon hier.

  • Arjan de Weerman

    Momenteel zien we vrijwel overal de neerslag in de vorm van regen vallen. De temperatuur ligt rond +3 graden. In de loop van de nacht gaat de neerslag in sommige gebieden ook over in smeltende sneeuw. Waarschijnlijk levert dit geen sneeuwdek op maar tijdens intensievere neerslag is een drabdekje mogelijk. Het kwik schommelt tussen +0,5 en +2 graden vannacht.

  • Chris Meire

    Dauwpunt ligt te hoog. 2 graad. Grrrrr

  • Chris Meire

    90h is tot woensdag.das nog slechter als ze voorspellen bij kmi.zou me toch sterk verwonderen.kmi is al zeeeeer conservatie In hun voorspellingen

  • kasperd007

    Het is weer hetzelfde verhaal als de vorige pogingen. 3 à 4 dagen wat gekwakkel en daarna terug westcirculatie. Je zal wel zien, het wordt weer niks!

  • lieven

    GFS12 blijft goed tot 90u, daarna laat hij nu toch de westelijke stroming vroeger doorbreken dan in de vorige runs. Hopelijk stuurt de huidige depressiekern alles nog aardig in de war.

  • Thomas Verstraete

    worden de updates nu hier geplaatst of op de andere pagina? Dat we toch weten welke pagina we in de gaten moeten houden.

  • maartenj (Genk, België)

    Hier in Genk (Midden-Limburg) zwaar bewolkt en lichte regen maar geen sneeuw of sleet te zien. Temp nu 3,8°C en dauwpunt is 2°C. Ben eens benieuwd of we hier de eerste sneeuw krijgen van het seizoen!!!

  • In Waregem (zuiden van West-Vlaanderen) ook eerder sleet, geen zuivere regenval.

  • Dexy Roelvink

    Hier in Duivendrecht (vlakbij Amsterdam) momenteel 3.1 C en een waterig zonnetje. Het zal mij benieuwen of het hier überhaupt tot smeltende sneeuw gaat komen.

  • Chris Meire

    regen vermengd met natte sneeuw in Brugge bij 3.1 graden. de wonderen zijn de wereld nog niet uit, lol

  • Peter

    De nieuwe run van GFS doet dit ook. En met mogelijk een sneeuwlaag, ik ben er toch redelijk van overtuigd dat er zal liggen in de oostelijke provincies, kunnen weermodellen hier ook rekening mee beginnen houden.

  • Peter

    temperatuur toch iets lager dan men voorspelde, misschien vannacht een kleine verasssing 😉

  • Stephan Valcke

    Idem regio Kortrijk. Temperatuur dalend en natte sneeuw tussen de regen

  • Peter

    Regen gemengd met natte sneeuw momenteel in de buurt van Ieper. Dalende temperaturen van 4.1°C 11u vanmorgen naar 2.6°C nu

  • Paulus Piet

    Bedankt weer, helder artikel !

    Als ik de laatste ECMWF run van deze ochtend bekijk, lijkt het dat er alweer een kleine verlenging van het winterprikje in zit. Hopelijk duwt het Azoren hoog die fenijnige depressie nog meer ten noorden van de lage landen.